Wortels van ons ROC

Geplaatst door: Rob Franken 26 september 2011, 10:58
Onlangs mocht ik optreden in het programma Live Talkshow M2, van de zender ZuidWestTV. Ik kreeg daar gelegenheid te praten over de wortels van ons onderwijs, over ons ROC West-Brabant. Ik kreeg erg veel reacties op dit interview. Daarom wil ik het graag met u delen. 

Als u klikt op bovenstaande link, komt u bij de talkshow. Het interview speelt zich af tussen de 35e en 50e minuut van de uitzending.

Rob Franken
-
-

“Passend Onderwijs past nog niet”, een bestuurlijke reflectie

Geplaatst door: Rob Franken 14 september 2011, 14:16

 

Drie onderwijsorganisaties organiseerden afgelopen maandag een conferentie, geheel gewijd aan Passend Onderwijs. OMO, Orion en ROC West-Brabant hebben de handen ineen geslagen om nog eens heel indringend te reflecteren op de mogelijkheden en onmogelijkheden van het wetsvoorstel Passend Onderwijs.

 

Leerlingen, ouders, docenten, gemeentebestuurders en ondergetekende voerden het woord in een uitpuilende zaal met 260 deelnemers, waaronder de minister van OC&W, mevrouw Marja van Bijsterveldt. Voor een algeheel verslag van de conferentie kunt u terecht op de website van OMO. Hieronder een samenvattende bijdrage die tijdens de conferentie werd gedaan namens de schoolbesturen.

 

  1. Passend Onderwijs, zo lijkt het overwegend kent inmiddels een redelijk groot draagvlak. Dit is ook voor de hand liggend omdat dit wetsvoorstel een sterk appèl doet op maatwerk, kansen voor leerlingen, passend onderwijs dus voor elk kind. Overwegend positief, al worden ook de pijnpunten scherp gevoeld. We willen vanochtend stil staan bij de vraag of dit wetsvoorstel nu af is, voldoende doordacht en voldoende integraal.

  2. De versterkte rol van de samenwerkingsverbanden zoals beschreven in het wetsvoorstel, biedt mogelijkheden tot flexibiliteit en regionale inkleuring. Op dat punt klinken somtijds ook nog wel zorgelijke geluiden, maar bovenal moet toch overwegend positief geduid worden dat kennis van de regionale behoeften en zeker ook van de regionale expertise door samenwerkingsverbanden benut kan worden voor een passende match tussen vraag en aanbod, tussen zorg voor dit kind en de bijbehorende expertise.

  3. Het doel van Passend Onderwijs is niet het belang van de ene of de andere sector of school, het doel is steeds weer dat “ene kind met zijn of haar bagage, zijn of haar talenten en zijn of haar grote of kleine rugzak”. Als bestuurder kan en wil ik niet anders zeggen dat op basis van het uitgangspunt dat "elk kind er toe doet" periodiek de systematiek waarlangs wij dat kind optimaal willen bereiken en bedienen, fundamentele reflectie behoeft. Immers, talenten van kinderen moeten werkelijk tot hun recht komen. Ethische overwegingen - wij kunnen en mogen toch geen kind in de kou laten staan - en overwegingen van sociaaleconomische aard - wij kunnen het ons ook niet permitteren - reiken elkaar in Passend Onderwijs de hand. De grote vraag is natuurlijk of deze voorgenomen wet dit denken en vooral dit handelen echt mogelijk maakt. Dit wetsvoorstel is  principieel gebaseerd op  "het over de schaduw van de eigen belangen heen kunnen stappen". Een krachtige horizontale verankering tussen scholen onderling, met de gemeenten in de regio en ondersteunende instellingen, is daarbij voorwaardelijk voor duurzaam succes.

  4. Maar er is nog iets. Beschouwt u het maar als een bestuurlijke hartenkreet. Laat Passend Onderwijs geen geïsoleerd beleidsplan zijn dan wel blijven. Zoals het heden gekend wordt vanuit het verleden en de toekomst gekend en gekleurd wordt door het heden, zo geldt dat ook voor een, dit kind. Dat kind komt uit het basisonderwijs, stapt over naar het voortgezet onderwijs met het toekomstperspectief van Beroepsonderwijs - MBO en HBO - en Wetenschappelijk Onderwijs. Laten we dit wetsvoorstel nu eens beschouwen als een verbindend element tussen de longitudinale sectoren in het onderwijs. Tussen de opvolgende sectoren beginnen we zo graag en zo vaak helaas, weer opnieuw. Maar laat ons onderwijsbestel in de toekomst gekend worden door, naast een horizontale verankering in de regio ook een verticale verankering tussen de opvolgende sectoren van onderwijs. Laat de filosofie talent oriented herkenbaar zijn, in elke onderwijssector. Horizontaal en vertikaal verankerd denken, dus.

  5. Maar aan dit wetsvoorstel is ook een groot pijnpunt gekoppeld. Nieuw onderwijskundig denken - en dat is Passend Onderwijs - vraagt ook om nieuwe perspectieven met betrekking tot de opbrengsten van onderwijs. Talent oriented onderwijs vraagt ook talent oriented beoordelen en meten. Daarbij gaat het niet louter om cognitieve talenten, hoe belangrijk ook, maar het gaat zeker ook om de meervoudige talenten van kinderen. We mogen ze niet laten liggen- ethiek- en we kunnen het ons niet permitteren - sociaaleconomisch. Het gaat dan veel meer om de toegevoegde waarde van onderwijs en excellentie en dat verdraagt zich niet met de huidige rigide systematiek van meten en rendementsbeoordelingen. Daarmee staat Passend Onderwijs op gespannen voet. Nieuw onderwijskundig denken vraagt ook om nieuw denken in termen van kwaliteit en kwantiteit. En deze drie organiserende organisaties in Brabant vragen de minister dan ook met klem om dat nieuwe kwalitatieve en kwantitatieve denken mogelijk te maken en te doen ontwikkelen. De docent in de klas heeft het gevoel het kind uit het oog te verliezen door de bril van het huidige rendementsdenken. En deze gap tussen de bestuurder en de docent moet worden opgelost. Deze gap mag niet blijven bestaan.

Tenslotte, een dringende oproep aan de minister.

 

  1. Mevrouw de minister, als u die weg met ons zou willen gaan dan zijn deze drie onderwijsorganisaties gaarne bereid om daartoe het voortouw te nemen. Er is een eeuwen- en eeuwenoud verhaal dat zegt "geen talent mag onder de korenmaat verborgen blijven". Maar dat aloude verhaal is nog steeds meer dan actueel. Laten we er werk van maken.

 

Rob Franken

 

 

 

 

Dat is dus respect

Geplaatst door: Mark Baselier 22 februari 2010, 09:29

Mensen die mij kennen, weten hoe heerlijk ik het vind om van tijd tot tijd de bestuurlijke agenda los te laten om me onder te dompelen in de prachtige wereld van het onderwijs. Dat kan natuurlijk op vele manieren maar bijzonder in dat rijtje zijn toch wel de focusgesprekken.

Gesprekken met collega’s uit de verschillende scholen en colleges waarbij steeds maar weer drie vragen centraal staan: hoe komen we van goed naar beter naar het beste onderwijs, wat zijn onze hoofdpijnpunten en wat wil je meegeven als aandachtspunten voor de Raad van Bestuur? Zo’n gesprek begin ik met: we spreken elkaar niet elke dag, dus benut je kans. Dat doe ik ook. Voor mij is het gesprek ultieme mogelijkheid om de relatie te blijven zien tussen mijn bestuurlijke agenda en de agenda op de werkvloer. Verschillen zullen er altijd zijn, maar als de afstand tussen deze beide agenda’s te groot wordt, hebben we snel een probleem.

Wat je wél kunt
Enkele weken geleden stond een gesprek op de rol met een team van Scala. Allemaal vertegenwoordigers van vakgroepen LO, dans, toneel, techniek. Immers, de school heeft letterlijk en figuurlijk een scala aan mogelijkheden. Kinderen kunnen vaak veel meer op terreinen die niet altijd centraal staan op school. Prachtige voorbeelden gingen over de tafel, uit de hoek van sport en bewegen, techniek, toneel en dans.

Kinderen te laten ervaren dat ze trots mogen zijn op wat ze wél kunnen. Op mijn bestuurlijke agenda heet dat ‘meervoudige intelligentie’, op school heet dat: waar ben je goed in?
Heerlijk relativerend, zo’n gesprek. Het is al lang ‘uitgevonden’, maar hoe kunnen we dit denken versterken? Want niet alleen kennis brengt jonge mensen gezond door de wereld, maar vooral zelfkennis, zelfrespect en een gezonde eigenwaarde. Je moet een beetje trots op jezelf kunnen zijn om zelfvertrouwen te kunnen ontwikkelen. Dan kun je ook trots worden op anderen. Een topuitdaging voor ons onderwijs. En dus is er op Scala een examenklas toneel, sport en bewegen, enzovoorts. Waar je goed in bent, is veel minder van belang dan dat je ergens goed in bent. 

Respect
Het gesprek ging ook over het programma ‘Rots en water’ dat vooral door de vakgroep LO wordt uitgevoerd. Maar eigenlijk ook weer niet, want ook in de andere vakken werkt men aan dezelfde inhoud. 'Rots en water' leert kinderen respect te krijgen voor zich zelf en voor anderen. Afgeleid van zelfverdedigingsporten, lijkt het een prachtige methode om datgene te doen waar deze samenleving zo in tekort schiet: respect hebben voor anderen.
Het enthousiasme spatte van de aanwezige docenten af. “Rob, dit programma moeten we verder uitdragen. Alle mentoren, iedereen zou hiermee moeten kunnen werken. Dan blijft het niet ‘iets van de sportzaal’, maar nemen kinderen het overal mee”. “En niet alleen op Scala maar in het hele ROC.”

Ontroerend
En ter illustratie haalde Jac een werkstukje van een leerlingen uit zijn jaszak. “Samantha Naalden is een leerling uit klas K2E. Kijk Rob, zo klinkt dat uit de mond van een leerling”. En hij las voor uit haar werk. Een prachtig werkstuk. Wat zou de wereld er anders uit kunnen zien? Ontroerend in zijn boodschap, ontroerend in zijn eenvoud, ontroerend omdat er nog zo’n lange weg voor ons ligt, ook binnen ROC West-Brabant. Ik heb het al eens eerder geschreven: hoeveel kunnen wij volwassenen leren van onze jongeren? Dit is weer zo’n voorbeeld:


Respect
Respect betekent aanzien, eerbied of waardering. Respect geef je iemand (of krijg je van iemand ) om zijn of haar kwaliteiten. Bijvoorbeeld, een leerling  heeft (dat hoort in elk geval zo) respect voor zijn of haar leraar. Voor mij betekent respect, iemand waarderen voor hoe ze zijn. Al mag je ze niet, je doet wel normaal tegen ze. Je respecteert ze.

Respect betekent eigenlijk voor mij, iemand in zijn of haar waarde laten.
We hebben met de gym van meneer Antonissen en meneer de Laat les gehad over Rots en Water. Rots moet het geweld in ons voorstellen om ons te verdedigen. Je kunt iemand toelaten (water) of iemand met harde hand aanpakken (rots). We kregen les in zelfverdediging, als je op straat word aangevallen en ze weigeren naar je te luisteren, verdedig je jezelf met rots. Respect is nodig in de samenleving. Als er geen respect zou zijn, zou er ook geen samenleving zijn.
12 november is er zelfs respectdag. Een keer per jaar een dag om elkaar nog eens extra te laten zien dat we met elkaar de beste bedoelingen hebben. Dat de wereld er juist zo mooi uit kan zien als we respect kunnen hebben voor elkaar. Dat we toch allemaal door een ander gezien willen worden als degene die er toe doet. Dat we toch allemaal als waardevol worden beschouwd. Daarom is die dag er, respectdag, dat we mogen vieren dat het leven geweldig is als we respect mogen geven en kunnen krijgen. Als ik mijn klas zo zie omgaan met het woord respect, zie ik dat er meer wordt geëist dan gegeven.
Sommige jongeren zoeken respect, door dure dingen, stoer doen, nieuwe outfits en blitse mobieltjes. Maar daar draait respect niet om. Respect heeft te maken met hoe je naar iemand kijkt en hoe hij naar jou kijkt. Respect krijgen vinden we vanzelfsprekend. Respect geven of laten zien aan een ander is veel moeilijker. Voor wie hebben we nu respect en voor wie niet?
Iedereen is uniek. Wij zijn allemaal anders. We hebben wel anderen nodig, we willen begrepen worden. De ander ook. Respect begint met een ander te willen begrijpen. Volwassenen vinden vaak dat jongeren te weinig respect tonen. Maar, wat houdt dat nu eigenlijk in? Het is echt niet gemakkelijk om daar antwoord op te geven. Respect is niet voor iedereen hetzelfde en de meeste mensen lijken zo hun eigen normen en waarden te hebben.
Dit is dus respect. Voor mij, voor anderen, voor iedereen.

Samantha Naalden, SCALA, klas K2E



Samantha, ik laat jou aan het woord. Hier kan ik niets meer aan toevoegen. Voor de bestuurlijke agenda. Je hebt geweldig beschreven waar het echt om gaat tussen mensen.



Rob Franken

Een staande ovatie

Geplaatst door: Mark Baselier 18 januari 2010, 09:26

Zo vaak hoor ik prachtige verhalen over wat leerlingen of studenten van onze scholen meemaken, doen of initiëren. Daar word je ongelooflijke trots van, dáár doen we het voor in het onderwijs. Dit is het verhaal van twee leerlingen van Graaf Engelbrecht.

Lees het artikel

Als horen luisteren wordt

Geplaatst door: Mark Baselier 11 januari 2010, 09:24

Ons ROC bestaat inmiddels alweer 5 jaar in zijn huidige vorm. Een nieuwe beleidsperiode breekt aan, waarin nog steeds het doel is: hoe kunnen we onze leerlingen en studenten maximaal laten groeien? Voor mij zit het allemaal in ‘de stijl van het leiderschap’ in onze hele organisatie.

Lees het artikel

Zondag vrij parkeren, mevrouw

Geplaatst door: Mark Baselier 9 januari 2010, 16:15

Doen we goed? Dat is een vraag die je jezelf in het dagelijkse leven wel eens stelt. Met alle media-aandacht voor de ‘wanprestaties in het MBO’, is het een vraag die je jezelf  als bestuursvoorzitter momenteel zeer regelmatig stelt.

Lees het artikel